تجمیع داده‌های سلامت انسان و حیوان، پیش‌نیاز پیش‌بینی پاندمی‌های آینده است

سیدرضا بنی هاشمی در نشست نقش سلامت واحد در حکمرانی زیستی کشور و تبیین جایگاه اکوسیستم ملی واکسن در مدیریت مخاطرات مشترک انسان، حیوان و محیط زیست در سازمان حفاظت محیط زیست، با اشاره به تجربه تاریخی شیوع بیماری‌های فراگیر، از آنفلوآنزای اسپانیایی در سال ۱۹۱۸ تا همه‌گیری کووید ۱۹، اظهار کرد: بررسی تاریخ همه‌گیری‌ها نشان می‌دهد که عوامل محیط‌زیستی در بروز و گسترش بسیاری از بیماری‌های عفونی نقش داشته‌اند و کشورهای مختلف به‌تدریج به اهمیت جمع‌آوری و ثبت منسجم داده‌ها برای آمادگی در برابر بحران‌های سلامت پی برده‌اند. وی با بیان اینکه پیش‌بینی و مدیریت پاندمی‌های آینده صرفاً با تکیه بر هوش مصنوعی امکان‌پذیر نیست، افزود: تغییرات اقلیمی و جابه‌جایی گونه‌های جانوری و عوامل بیماری‌زا در محیط‌های زیستی که انسان‌ها در آن زندگی می‌کنند، از جمله موضوعاتی است که باید در نظام پایش بیماری‌ها مورد توجه قرار گیرد، از این رو، لازم است رویکردی جامع و مبتنی بر داده برای شناسایی و مدیریت تهدیدهای احتمالی سلامت در پیش گرفته شود.

بنی‌هاشمی با تأکید بر ضرورت توجه بیشتر به این موضوع در سطوح عالی تصمیم‌گیری کشور، تصریح کرد: می‌توان با طرح جدی این مسئله در سطح هیئت دولت، زمینه هماهنگی بیشتر میان دستگاه‌های مسئول و شکل‌گیری یک برنامه منسجم ملی را فراهم کرد. نماینده ویژه رئیس‌جمهور در اکوسیستم واکسن کشور ادامه داد: لازم است مراکز و دستگاه‌های مختلف، از جمله سازمان دامپزشکی و وزارت بهداشت، در چارچوب یک نظام هماهنگ، داده‌های مرتبط با سلامت انسان، حیوان و محیط زیست را جمع‌آوری کنند، این داده‌ها باید از ساختار استاندارد و یکسان برخوردار باشند تا امکان تجمیع، تحلیل و استفاده مجدد از آن‌ها در آینده فراهم شود.

وی خاطرنشان کرد: دسترسی به داده‌های استاندارد و قابل اتکا می‌تواند ظرفیت کشور را برای پایش بیماری‌ها، شناسایی روندهای نگران‌کننده و پیش‌بینی احتمال بروز همه‌گیری‌ها افزایش دهد، همچنین، این اطلاعات می‌توانند در تشخیص بیماری‌ها و برنامه‌ریزی برای تولید واکسن‌های موردنیاز نقش مؤثری ایفا کنند. بنی‌هاشمی تأکید کرد: ایجاد زیرساخت مناسب برای گردآوری و تحلیل داده‌ها و تقویت همکاری میان دستگاه‌های مرتبط، می‌تواند آمادگی کشور را در برابر پاندمی‌های آینده ارتقا دهد و زمینه را برای شناسایی سریع‌تر تهدیدها و توسعه به‌موقع واکسن‌های مورد نیاز فراهم کند.

در این نشست کارشناسان بخش‌های دیگر به طور جداگانه درباره موضوع نشست به بحث و بررسی پرداختند.