آنتی‌بیوتیک و سرم در درمان آنفلوانزا جایگاهی ندارد/ ضرورت استفاده از اقدامات غیردارویی
وی بیان کرد: استفاده از آنتی‌بیوتیک‌هایی مانند آزیترومایسین و سیپروفلوکساسین و سرم‌های مختلف در درمان سرماخوردگی و عفونت‌های معمول ویروسی هیچ جایگاهی ندارد.
دکتر امین سعیدی در گفت و گو با ایسنا با اشاره به فرا رسیدن فصل پاییز و افزایش عفونت‌های تنفسی هشدار داد که در حدود۹۰ درصد موارد مصرف سرم، آمپول و آنتی‌بیوتیک برای درمان سرماخوردگی و آنفلوانزا ضرورتی ندارد و این تجویزهای غیرضروری، بار اقتصادی سنگینی را به مردم، خانواده‌ها و نظام سلامت تحمیل می‌کند. وی تأکید کرد: اصل درمان عفونت‌های ویروسی تنفسی، مراقبت‌های غیردارویی مانند استراحت در منزل، مصرف مایعات فراوان و استفاده از داروهای ساده مانند مسکن‌های مناسب است.
پاییز؛ فصل افزایش عفونت‌های تنفسی معاون آموزشی دانشگاه علوم پزشکی جیرفت با اشاره به فصل پاییز و شیوع سرماخوردگی و عفونت‌های دستگاه تنفسی فوقانی اظهار کرد: در این فصل افراد زیادی به عفونت‌های دستگاه تنفسی مبتلا می‌شوند و این موضوع بار مالی و اقتصادی زیادی را بر دوش مردم و دولت قرار می‌دهد. وی با یادآوری تجربیات دوران کرونا و هزینه‌های سنگین آن برای مردم و دولت، مدیریت عفونت‌های تنفسی در این فصل را بسیار مهم دانست و بر ضرورت اطلاع‌رسانی عمومی به مردم تأکید کرد.
چرا در پاییز بیشتر بیمار می‌شویم؟ این متخصص داخلی توضیح داد: در فصل پاییز، تغییر دما رخ می‌دهد و مردم کم‌کم از محیط‌های باز به محیط‌های بسته روی می‌آورند.
ازدحام در مکان‌های عمومی، حضور بیشتر در خانه کنار یکدیگر و تجمع در فضاهای بسته، فرصت مناسبی برای انتقال ویروس‌ها فراهم می‌کند. وی افزود: ویروس‌های سرماخوردگی، کووید و آنفلوانزا و همچنین عفونت‌های باکتریایی از جمله عفونت‌های فرصت‌طلبی هستند که انسان را درگیر می‌کنند.
باورهای غلط درباره سرماخوردگی دکتر سعیدی با اشاره به باورهای عامیانه درباره سرماخوردگی گفت:ا ین جمله که فرد می‌گوید آب سرد خورده، سرما خورده، ورزش کرده و بعد دوش گرفته و بیمار شده، از نظر علمی درست نیست. آنچه اهمیت دارد، تماس نزدیک افراد در محیط‌های بسته، روبوسی‌ها، حضور در جشن‌ها و مراسم، ادارات و اجتماعات است که در فصل سرد سال بیشتر رخ می‌دهد.
وی با بیان اینکه عفونت‌های ویروسی می‌توانند بخش زیادی از جامعه را درگیر کنند، گفت: کرونا پیش از تبدیل شدن به یک بیماری جهان‌گیر نیز وجود داشت، اما درصد ابتلا به آن معقول و معمولی بود و مانور زیادی روی آن داده نمی‌شد. اکنون نیز تست‌هایی که گرفته می‌شود، درصد کمی از افراد را مثبت نشان می‌دهد و چون درمان این بیماری‌ها تفاوت اساسی ندارد، آمار دقیق ابتلا به کرونا یا آنفلوانزا اهمیت درمانی چندانی ندارد.
این متخصص داخلی تفاوت آنفلوانزا و سرماخوردگی را چنین توضیح داد: آنفلوانزا به‌صورت حاد و ناگهانی شروع می‌شود، فرد شب می‌خوابد و صبح با تب، درد شدید بدن، درد استخوان، عضلات و سردرد بیدار می‌شود و ممکن است علائم سرماخوردگی هم همراه آن باشد. اما سرماخوردگی معمولاً با آبریزش بینی، عطسه، ترشحات حلق و گلو و علائم خفیف‌تر بروز می‌کند و دردهای بدنی و استخوانی در آن کمتر است.
سعیدی با تأکید بر اینکه درمان ویروس‌ها حمایتی است، گفت: اصل و اساس درمان سرماخوردگی، آنفلوانزا و کووید، استراحت در منزل، مصرف مایعات فراوان و استفاده از مسکن‌های مناسب است. مردم می‌توانند با مصرف یک قرص سرماخوردگی، داروهای مسکن مانند ناپروکسن یا نوافن، شربت‌های خلط‌آور مانند بروم هگزین و گایافنیزین، شربت دیفن‌هیدرامین و داروهایی که ترشحات حلق و بینی را کاهش می‌دهند، علائم خود را کنترل کنند.
وی افزود: مصرف دمنوش‌های گیاهی و حتی چای نیز در کاهش علائم مؤثر است. انتقاد از تجویز بی‌رویه سرم و آنتی‌بیوتیک مدیر گروه بیماری‌های داخلی دانشگاه علوم پزشکی جیرفت با انتقاد از فرهنگ غلط مراجعه به پزشک و درخواست پنی‌سیلین و سرم گفت: واقعاً جایز نیست که بیمار پزشک را تحت فشار قرار دهد که برای من پنی‌سیلین یا سرم بنویس.
زیرا در ۹۰ درصد مردم نیازی به سرم، آمپول، آنتی‌بیوتیک و داروهای تزریقی نیست. خود من و خانواده‌ام اگر دچار سرماخوردگی یا علائم آنفلوانزا شویم، با یک قرص سرماخوردگی و درمان علامتی کفایت می‌کنیم.
وی بیان کرد: استفاده از آنتی‌بیوتیک‌هایی مانند آزیترومایسین و سیپروفلوکساسین و سرم‌های مختلف در درمان سرماخوردگی و عفونت‌های معمول ویروسی هیچ جایگاهی ندارد. متأسفانه در برخی درمانگاه‌ها، تجویز سرم و آنتی‌بیوتیک تزریقی تنها می‌تواند جنبه اقتصادی داشته باشد.
بار اقتصادی داروها و کمبود سرم دکتر سعیدی با اشاره به شرایط اقتصادی کشور و کمبود دارو و سرم گفت: قیمت داروها به‌شدت افزایش یافته است. مردم شاید تنها به قیمت دلار و طلا توجه کنند، اما باید بدانند قیمت یک کپسول آنتی‌بیوتیک یا یک قرص سرماخوردگی نسبت به سال گذشته چه تفاوت زیادی کرده است.
تحمیل هزینه‌های غیرضروری دارویی به خانواده‌ها، در شرایط فعلی جایز نیست. وی با اشاره به کمبود سرم در بیمارستان امام جیرفت و وزارت بهداشت افزود: به دلیل مشکلات پتروشیمی، قیمت پلاستیک سرم از قیمت مایع داخل آن بیشتر شده است.
در یک بررسی، میزان مصرف سرم در یکی از درمانگاه‌های سطح شهر در ۲۴ ساعت، هشت برابر بیمارستان امام بود و این در حالی است که با کمبود منابع مالی و دارویی مواجه هستیم. چه کسانی باید به پزشک مراجعه کنند؟
این متخصص داخلی توصیه کرد که افراد پرخطر در صورت ابتلا به عفونت تنفسی حتماً به پزشک مراجعه کنند؛ سالمندان، افرادی که بیماری‌های همزمان دارند، بیماران دیابتی، افراد با نارسایی کلیه، بیماران تحت شیمی‌درمانی و افرادی که سابقه مشکلات تنفسی و بستری در بیمارستان دارند، باید تحت نظر پزشک قرار بگیرند. پزشک بر اساس شرایط بیمار ممکن است تجویز تزریقی داشته باشد، اما در سایر افراد به‌ویژه جوانان، آنتی‌بیوتیک جایگاهی ندارد.
اطلاع‌رسانی برای کاهش بار درمان معاون آموزشی دانشگاه علوم پزشکی جیرفت تأکید کرد: هدف از این اطلاع‌رسانی، روشنگری مردم، بالا بردن اطلاعات عمومی و جلوگیری از تحمیل بار اضافی درمان و بهداشت بر دوش خانواده‌ها در شرایط اقتصادی فعلی است. سیستم بهداشتی درمانی نیز باید با آگاه‌سازی مردم، از مصرف بی‌رویه داروهایی که نیازی به آن‌ها نیست، جلوگیری کند.
