بررسی سازوکارهای جایگزین مالی و تهاتر برای توسعه تجارت با ویتنام

سید مصطفی موسوی با اشاره به شرایط جدید تجارت خارجی کشور اعلام کرد که بخشی از مباحث مطرح‌شده درباره روابط تجاری ایران و ویتنام مربوط به دوره پیش از تحولات اخیر و جنگ بوده و اکنون شرایط تا حدی تغییر کرده است. با توجه به روابط مناسب ویتنام با آمریکا، در صورت فراهم شدن شرایط سیاسی و اقتصادی، این امکان وجود دارد که مسیرهای جدیدی برای تعامل میان ایران و ویتنام شکل بگیرد و زمینه توسعه روابط مستقیم تجاری دو کشور فراهم شود.

وی یکی از موضوعات مهم در تجارت با کشورهای شرق آسیا را نحوه بازگشت منابع حاصل از صادرات عنوان کرد و افزود در شرایطی که انتقال پول با محدودیت مواجه است، باید سازوکارهای جایگزینی مانند تهاتر و تجارت کالا به کالا را جدی‌تر دنبال کرد. اگر امکان بازگشت مستقیم منابع صادراتی وجود نداشته باشد، می‌توان از ظرفیت کالاهای صادراتی برای تأمین کالاهای مورد نیاز استفاده کرد تا چرخه تجارت متوقف نشود. با این حال، شرایط فعلی هنوز به‌طور کامل روشن نیست و برای اجرای چنین سازوکعارهایی نیاز به طراحی و هماهنگی بیشتری وجود دارد.

عضو هیات نمایندگان اتاق ایران درباره جایگاه جنوب شرق آسیا در تجارت خارجی کشور گفت میزان سهم ایران در این بازارها به کشور مقصد بستگی دارد. کشورهایی مانند چین و هند در میان شرکای اصلی تجاری ایران قرار دارند و حجم مبادلات با آنها قابل توجه است، در حالی که روابط تجاری با کشورهایی مانند ویتنام و کره جنوبی با توجه به شرایط تحریمی، پیچیدگی‌های بیشتری دارد.

در سال‌های گذشته برای انتقال بخشی از کالاها از ظرفیت کشورهای ثالث، از جمله امارات، استفاده می‌شد، اما پس از جنگ شرایط تا حدودی تغییر کرده و برخی کشورهای منطقه منتظر روشن‌تر شدن فضای سیاسی و اقتصادی هستند تا بتوانند تعاملات مستقیم‌تری با ایران داشته باشند. در صورت بهبود شرایط، فرصت مناسبی برای تقویت جهت‌گیری اقتصادی ایران به سمت شرق و افزایش همکاری با کشورهای جنوب شرق آسیا وجود دارد.

تحریم‌ها تجارت بسیاری از کشورها با ایران را تحت تأثیر قرار داده و محدودیت‌های موجود، امکان حضور گسترده‌تر ایران در زنجیره‌های منطقه‌ای را کاهش داده است. در کنار مشکلات مالی، حمل‌ونقل نیز به یکی از چالش‌های جدی تجارت خارجی تبدیل شده است و بخش قابل توجهی از کالاها در شرایط فعلی از مسیر زمینی جابه‌جا می‌شوند.

حمل‌ونقل دریایی به‌طور معمول یکی از اقتصادی‌ترین روش‌های انتقال کالا محسوب می‌شود و محدودیت‌های ایجادشده در این بخش، هزینه و دشواری تجارت را افزایش داده است. توسعه تجارت با شرق و جنوب شرق آسیا نیازمند فراهم شدن مجموعه‌ای از شرایط از جمله ثبات بیشتر در روابط خارجی، ایجاد مسیرهای مطمئن مالی و تقویت زیرساخت‌های حمل‌ونقل است.