ادعای تازه بسنت؛ بیش از ۸۰ درصد پروازهای خارجی از ایران متوقف شده
به نقل از شبکه الجزیره، شبکه فاکس نیوز به نقل از اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا مدعی شد بیش از ۸۰ تا ۹۰ درصد پروازهای خارجی از ایران متوقف شده است.
استانبول، نجف، بغداد، دبی، دهلی‌نو، لاهور، پکن، شانگهای، گوانگژو، شنژن و پوکت از جمله فرودگاه‌هایی هستند که بیشترین ارتباط را با پروازهای شرکت‌های ایرانی دارند و ممکن است تحت تأثیر سیاست جدید آمریکا قرار بگیرند. فرارو- وزیر خزانه‌داری آمریکا از آغاز مرحله جدیدی از فشارها علیه صنعت هوانوردی ایران خبر داده و ادعا کرده است شرکت‌هایی که به خطوط هوایی ایران خدمات ارائه کنند، ممکن است از دسترسی به سیستم مالی و دلاری آمریکا محروم شوند. به گزارش فرارو به نقل الجزیره، اسکات بسنت روز دوشنبه ادعا کرد: «در ۲۳ سپتامبر، تمام خطوط هوایی ایران در سراسر جهان تعطیل خواهند شد.» او همچنین گفت: «اگر آنها فرود بیایند، نمی‌توانید به آنها سوخت بدهید، نمی‌توانید خدمات فرود ارائه کنید، نمی‌توانید بلیت آنها را بفروشید و در غیر این صورت از سیستم دلار کنار گذاشته خواهید شد.» این هشدار در چارچوب سیاست دولت دونالد ترامپ برای افزایش فشار اقتصادی بر ایران مطرح شده است.
تحریم ۲۷ شرکت هواپیمایی ایران آمریکا در هشتم سپتامبر تمام ۲۷ شرکت هواپیمایی ایران را تحریم کرد. واشنگتن مدعی است این شرکت‌ها برای جابه‌جایی سلاح، نیرو و محموله‌های غیرقانونی مورد استفاده قرار می‌گیرند. ماهان‌ایر، ایران‌ایر و قشم‌ایر از مهم‌ترین شرکت‌های ایرانی فعال در پروازهای خارجی هستند.
ماهان‌ایر در هفته گذشته پس از تحریم ۳۶ شرکت خارجی از سوی آمریکا، پروازهای خود به استانبول و آنکارا و همچنین مسیر تهران ـ مسقط را متوقف کرد. ماهان‌ایر همچنان گسترده‌ترین شبکه بین‌المللی را در میان شرکت‌های هواپیمایی ایران دارد و به مقاصدی در چین، هند، عراق، پاکستان، تایلند و امارات متحده عربی پرواز می‌کند. ایران‌ایر نیز که در گذشته شبکه گسترده‌ای در اروپا داشت، در پی تحریم‌ها و محدودیت‌های ناوگان، بخش عمده مسیرهای بین‌المللی خود را از دست داده است.
بر اساس داده‌های فعلی، این شرکت تنها به نجف، بغداد و استانبول پرواز دارد. قشم‌ایر نیز در مسیرهایی به ترکیه، عراق، امارات و آلمان فعالیت می‌کند. کدام فرودگاه‌ها تحت تأثیر قرار می‌گیرند؟
بر اساس داده‌های شرکت تحلیل هوانوردی سیریوم، در ماه سپتامبر کمتر از ۷۰ هزار صندلی برای پروازهای بین‌المللی خروجی از ایران برنامه‌ریزی شده است. ظرفیت پروازهای بین‌المللی ایران در ماه اوت نیز نسبت به سال گذشته ۴۹ درصد کاهش داشته است. آمریکا نمی‌تواند مستقیماً حریم هوایی کشورهای دیگر را به روی هواپیماهای ایرانی ببندد، اما می‌تواند شرکت‌هایی را که به این هواپیماها خدمات ارائه می‌کنند، با تحریم مواجه کند.
در این شرایط، تأمین سوخت، خدمات زمینی، فرود و فروش بلیت برای شرکت‌های ایرانی در خارج از کشور دشوارتر خواهد شد. واکنش احتمالی کشورهای منطقه ساج احمد، تحلیلگر ارشد شرکت StrategicAero Research، درباره عراق گفت: «عراق برای تسهیل این سفرها از آمریکا درخواست معافیت خواهد کرد، زیرا این سفرها از طریق گردشگری و اقامت در هتل‌ها درآمد زیادی برای اقتصاد عراق ایجاد می‌کند.» او درباره پاکستان نیز گفت: «پاکستان که مرز بسیار طولانی با ایران دارد، با توجه به روابط تجاری و فرهنگی دو کشور، بعید است در برابر خواسته‌های آمریکا تسلیم شود.» احمد درباره چین نیز گفت: «چین نیز در برابر خواسته‌های آمریکا مقاومت خواهد کرد. این کشور مانند روسیه از ایران حمایت سیاسی و اقتصادی می‌کند و این دو کشور در مجموع خواسته‌های آمریکا را نادیده خواهند گرفت.» گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت خارجه چین، نیز روز سه‌شنبه گفت: «چین همواره با تحریم‌های یکجانبه و غیرقانونی که مبنایی در حقوق بین‌الملل یا مجوز شورای امنیت سازمان ملل ندارند، مخالف بوده است.» احمد درباره ترکیه نیز گفت: «ترکیه احتمالاً در برابر درخواست برای ممنوعیت فعالیت خطوط هوایی و خدمات ایرانی مقاومت خواهد کرد»، زیرا روابط اقتصادی و گردشگری گسترده‌ای میان دو کشور وجود دارد.
او درباره امارات متحده عربی گفت: «امارات ممکن است از سیاست آمریکا پیروی کند، زیرا این کشور اخیراً اعلام کرده که تجارت با ایران را متوقف می‌کند.» افزایش هزینه سفر برای ایرانی‌ها نادر حبیبی، اقتصاددان ایرانی-آمریکایی، گفت: «تحریم‌های جدید بسیار گسترده هستند، زیرا هر فرودگاهی را که به پروازهای ورودی یا خروجی ایران خدمات ارائه دهد، تهدید می‌کنند.» او افزود: «این تحریم‌ها می‌توانند بخش عمده عملیات در سراسر جهان را تحت تأثیر قرار دهند» و انتظار داشت «تنها چین و روسیه» در برابر آنها مقاومت کنند. حبیبی درباره قیمت بلیت‌ها گفت: «قیمت بلیت‌ها همین حالا در حال افزایش است و این افزایش در چند هفته اخیر قابل توجه بوده است.» به گفته او، قیمت‌ها در برخی موارد «تا ۱۰۰ درصد» افزایش یافته‌اند. او همچنین گفت: «این افزایش سریع هزینه‌ها فشار بزرگی بر بسیاری از مسافران وارد خواهد کرد.» ساج احمد نیز گفت: «احتمالاً افزایش هزینه‌ها باعث افزایش قیمت بلیت خواهد شد»، مگر اینکه شرکت‌های هواپیمایی ایرانی بتوانند این هزینه‌ها را جذب کنند.
مازن سماک، مشاور هوانوردی مستقر در لبنان، گفت: «تقاضا افزایش پیدا می‌کند و قیمت‌ها در شرکت‌های خارجی نیز بالا خواهد رفت، اما دست‌کم این شرکت‌ها راهی برای دور زدن تحریم‌ها فراهم می‌کنند. بدون آنها، شرایط کاملاً متفاوت خواهد بود.» سماک درباره گزینه‌های جایگزین مسافران ایرانی گفت: «سفر نمی‌تواند متوقف شود. بنابراین مسافران بسته به نیاز خود یا از مسیر دریایی استفاده خواهند کرد یا از طریق زمینی به کشورهای همسایه مانند ترکیه، عراق، ارمنستان یا پاکستان خواهند رفت.» او افزود: «با رفتن به سمت مراکز پروازی و استفاده از مسیرهای ارتباطی، هزینه‌ها به‌شدت افزایش پیدا می‌کند و دردسر سفر نیز بیشتر خواهد شد.» «حذف از سیستم دلار» یعنی چه؟
بسنت درباره پیامد همکاری شرکت‌ها با خطوط هوایی ایران مدعی شد: «هر شرکتی که از طریق ارائه خدمات مختلف از بخش هوانوردی ایران حمایت کند، از سیستم دلار کنار گذاشته خواهد شد.» منظور از این عبارت آن است که شرکت‌هایی که به خطوط هوایی تحریم‌شده ایران خدمات ارائه کنند، ممکن است با تحریم‌های آمریکا مواجه شوند؛ تحریم‌هایی که دسترسی آنها به سیستم مالی آمریکا و معاملات دلاری را محدود می‌کند. این شرکت‌ها می‌توانند اپراتورهای فرودگاه، تأمین‌کنندگان سوخت، شرکت‌های خدمات زمینی و شرکت‌های فروش بلیت باشند. دولت ترامپ در همین ماه تحریم‌های ثانویه را در پنج بخش اقتصادی دیگر از جمله دارایی‌های دیجیتال، طلا، کشتیرانی، فناوری و هوانوردی گسترش داده است.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا ۲ هفته پیش دستور این وزارتخانه مبنی بر توقف فعالیت جهانی شرکت‌های هواپیمایی ایران و تحریم فرود و دریافت خدمات آنها در فرودگاه‌های خارجی را اعلام کرد. شرکت هواپیمایی ایران ایر «هما» نیز اعلام کرده است تاکنون هیچ ابلاغیه یا دستورالعمل رسمی از سوی سازمان‌های هواپیمایی کشوری ترکیه، جمهوری آذربایجان و عراق مبنی بر توقف یا تعلیق پروازهای این شرکت واصل نشده است. خبرگزاری فرانسه نیز با استناد به همین داده‌ها نوشته است: در همان روزی که واشنگتن تهدید کرد شرکت‌های هواپیمایی ایران را «متوقف» می‌کند، یک فروند هواپیمای ایرانی در گوانگژو چین به زمین نشست.
