جهش بین‌المللی اختراعات ایران در گزارش سازمان جهانی مالکیت فکری
درخواست‌های بین‌المللی اختراع ایران در بخش رصد نوآوری این گزارش رشد داشته و رتبه کشور در شاخص درخواست‌های PCT نیز با سه پله بهبود، از ۴۸ در گزارش ۲۰۲۵ به ۴۵ در گزارش ۲۰۲۶ رسیده است.
وی این روند را امیدوارکننده دانست و تقویت حمایت‌ها را زمینه‌ساز تداوم توسعه اختراعات خارجی عنوان کرد. وی با تأکید بر ضرورت توجه به زنجیره توسعه اختراعات گفت: تعداد درخواست‌ها به‌تنهایی برای بررسی این حوزه کفایت نمی‌کند. هدف، شکل‌گیری سازوکاری پایدار است که شناسایی دستاوردهای فناورانه، حفاظت از آن‌ها و تجاری‌سازی را به یکدیگر پیوند دهد و به بهره‌برداری اقتصادی از فناوری در بازارهای داخلی و خارجی منجر شود.
بخشایش با اشاره به بهبود ده‌پله‌ای رتبه ایران در بخش سرمایه انسانی و پژوهش این گزارش عنوان کرد: وجود بیش از دو هزار پژوهشگر تمام‌وقت به ازای هر میلیون نفر جمعیت، ظرفیت ارزشمندی برای کشور است که با شناسایی مناسب دستاوردهای نوآورانه قابل حفاظت و حمایت هدفمند، می‌توان مسیر ثبت اختراع خارجی و بهره‌برداری اقتصادی از آن‌ها را هموار کرد. در این راستا، کانون با رویکردی فعال در تعامل با شرکت‌های دانش‌بنیان و مراکز پژوهشی به دنبال شناسایی این ظرفیت‌ها است. او در توضیح نقش PCT در این زنجیره افزود: این معاهده امکان پیگیری حفاظت از اختراع و دریافت ۳۰ ماه حق‌تقدم نوآوری را برای ثبت اختراع در ۱۵۹ کشور عضو را از طریق یک درخواست بین‌المللی فراهم می‌کند.
استفاده هدفمند از این مسیر، فرصتی مناسب برای ارزیابی بازارهای هدف، جذب شریک تجاری و برنامه‌ریزی برای حفاظت از فناوری در کشورهای منتخب فراهم می‌کند. به همین علت، در سیاست‌های حمایتی کانون، پیش از ورود به مرحله ثبت اختراع در کشورهای خارجی، از مسیر PCT استفاده می‌شود. مدیر کانون مدیریت دارایی‌های فکری، بهبود رتبه ایران در شاخص‌های مرتبط با معاملات سرمایه‌گذاری خطرپذیر را زمینه مناسبی برای توسعه دارایی‌های نامشهود دانست و گفت: ثبت اختراع ابزاری برای حفاظت از فناوری و کمک به تجاری‌سازی آن است.
رویکرد کانون نیز تجاری است و برای اختراعات تجاری‌شده، ۹۰درصد هزینه ثبت در کشورهای هدف را حمایت می‌کنیم. همچنین بهره‌گیری از ظرفیت‌های ارزش‌گذاری و توثیق دارایی‌های فکری و اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه، به‌ویژه برای صنایع بزرگ و مادر، می‌تواند به تکمیل زنجیره تأمین مالی و بهره‌برداری اقتصادی از اختراعات کمک کند. بخشایش همچنین بهبود شاخص مقالات علمی و فنی کشور (از رتبه ۲۸ به ۲۵) در مقایسه با کاهش انتشارات علمی خوشه تهران در گزارش خوشه‌های نوآوری امسال را نشانه‌ای احتمالی از رشد ظرفیت فناورانه در دیگر مناطق کشور دانست و خاطرنشان کرد: ظرفیت‌های اختراعی کشور محدود به تهران نیست و حمایت‌های کانون نیز در دسترس پژوهشگران و فناوران سراسر کشور قرار دارد؛ متقاضیان می‌توانند از طریق سامانه خدمت و یا ارتباط با سفیران کانون در بیش از ۴۰ دانشگاه، پژوهشگاه و پارک علم‌وفناوری از حمایت‌های مختلف کانون بهره ببرند.
همچنین کارگاه‌های توانمندسازی هفتگی برخط و امکان دریافت مشاوره تخصصی از طریق سامانه دانا در دسترس عموم قرار دارد. امیرمحمود بخشایش در خلال نخستین کنفرانس ملی مالکیت فکری در برون‌دادهای دانشگاهی در دانشگاه گیلان با اشاره به نتایج گزارش سازمان جهانی مالکیت فکری، اعلام کرد: درخواست‌های بین‌المللی اختراع ایران در بخش رصد نوآوری این گزارش رشد داشته و رتبه کشور در شاخص درخواست‌های PCT نیز با سه پله بهبود، از ۴۸ در گزارش ۲۰۲۵ به ۴۵ در گزارش ۲۰۲۶ رسیده است.
