حدادعادل: بنیاد زبان و ادبیات ترکی تاسیس می‌شود

حداد عادل همچنین با اشاره به توجه رهبر شهید به آذربایجان و زبان و ادبیات ترکی، خاطراتی از خوانش و تفسیر منظومه «حیدربابایه سلام» بیان کرد و بر نقش آذربایجانی‌ها در قوام و تقویت فرهنگ ایران تأکید کرد. رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی از برنامه‌ریزی برای تأسیس «بنیاد زبان و ادبیات ترکی» در تبریز خبر داد.

غلامعلی حداد عادل - رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی - در جریان برگزاری رویداد ملی «شهریار، شاعر مردم ایران» که به میزبانی حوزه هنری آذربایجان شرقی در تبریز برگزار شد، با اشاره به جایگاه تاریخی آذربایجان در تحولات فرهنگی ایران، از برنامه‌ریزی برای راه‌اندازی بنیاد زبان و ادبیات ترکی در این شهر خبر داد. او با اشاره به نقش تبریز و آذربایجان در پیشرفت زبان فارسی و فرهنگ ایرانی، سیدمحمدحسین شهریار را از چهره‌های معاصر این جریان تاریخی دانست و اظهار کرد: شهریار میراث‌دار پیشروان این جریان در روزگار معاصر است.

بر اساس گزارش مرکز هنر و رسانه سیمرغ حوزه هنری، حداد عادل همچنین با اشاره به توجه رهبر شهید به آذربایجان و زبان و ادبیات ترکی، خاطراتی از خوانش و تفسیر منظومه «حیدربابایه سلام» بیان کرد و بر نقش آذربایجانی‌ها در قوام و تقویت فرهنگ ایران تأکید کرد. رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی با تأکید بر ضرورت حمایت و تقویت زبان و ادبیات ترکی، از تدابیر فرهنگستان و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای راه‌اندازی این بنیاد در آینده نزدیک خبر داد.

غلامعلی حدادعادل همچنین در گفت‌وگویی با ایسنا با عنوان «حضورم عین سیاست است اما کار سیاسی نمی‌کنم» در واکنش به پیشنهاد تشکیل «فرهنگستان زبان ترکی» با تأکید بر اینکه زبان‌های مادری و محلی جزو سرمایه‌های زبانی کشور ما هستند، باید وجود داشته باشند و باید ادامه پیدا کنند و با اشاره به تأسیس بنیاد فرهنگ و هنر آذربایجان برای علاقه‌مندان زبان ترکی و «بنیاد پژوهشی شهریار» به عنوان شعبه‌ای از فرهنگستان که دربارۀ زبان ترکی و زبان فارسی تحقیق می‌کند، گفته بود: «در طول تاریخ بزرگانی در زبان فارسی در آذربایجان پیدا شده‌اند که شاید از همه معروف‌تر در دوران ما شهریار باشد که نمونۀ یک آذربایجانی تمام‌عیار است. هم عشق به زبان مادری و هم عشق به زبان فارسی هر دو در شهریار دیده می‌شود.

امروزه فرهنگستان زبان و ادب فارسی استادان بزرگی دارد که زبان مادریشان ترکی است. از آن جمله، از همه بلندآوازه‌تر استاد محمدعلی موحد است که اهل تبریز است، دکتر حسن انوری که «فرهنگ سخن» ایشان یک خدمت ارزنده به زبان فارسی است اهل تکاب آذربایجان است، خانم دکتر ژاله آموزگار اهل خوی هستند و آقای دکتر نصیری اهل تبریز است، آقایان دکتر چنگیز مولایی و دکتر صدری‌نیا هم اهل آذربایجان هستند.» او همچنین گفته بود: «این‌ها اعضای پیوسته و وابستۀ شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی هستند.

اما این‌که صحبت از تأسیس نهادی به نام فرهنگستان زبان ترکی شود، جای بررسی دارد. باید سوال کنیم، مقصود شما از اینکه چنین نهادی تأسیس شود آیا این است که جایی به وجود بیاید تا در آنجا دربارۀ زبان ترکی تحقیق شود، انتشارات داشته باشند و کار ادبی و پژوهش کنند؟

اگر چنین باشد در حال حاضر چنین مؤسسه‌ای وجود دارد، در خود تبریز بنیاد فرهنگ و هنر آذربایجان تأسیس شده و می‌تواند این کارها را بکند. تأسیس فرهنگستان برای هر امری، از شئون شورای عالی انقلاب فرهنگی است و به نظر می‌رسد اگر برای زبان فارسی فرهنگستان تأسیس شده، از آن جهت نیست که جمهوری اسلامی نسبت به زبان ترکی و یا کردی و بلوچی نظر منفی داشته و خواسته تبعیض قائل شود بلکه علتش این است که زبان فارسی همیشه زبان مشترک و رسمی ایرانیان بوده است، زمانی که یک زبان، زبانِ رسمی ملتی ‌شود جنبه‌های حاکمیتی پیدا می‌کند و این جنبه‌های حاکمیتی باید در نهادی مشخص، مدون و مراقبت بشود.

به همین دلیل فرهنگستان به وجود آمده است. کارهایی که ما در فرهنگستان می‌کنیم، کارهایی از این قبیل است و مانند کارهای پژوهشی که در دانشگاه‌های سراسر کشور دربارۀ زبان فارسی می‌شود، نیست.

خوب است کسانی که صحبت از تأسیس فرهنگستان زبان ترکی و یا هر زبان دیگری می‌کنند، بگویند چه مشکلی دارند که اگر فرهنگستانی برای زبان آن‌ها تأسیس شود، مشکلشان حل می‌شود؟ بنده اطمینان می‌دهم هیچ مشکلی وجود ندارد و در جمهوری اسلامی همۀ زبان‌های مردم ایران محترم شمرده می‌شود.»