جایگاه ایران و کشورهای جهان در رتبه‌بندی جمعیت زیر ۱۸ سال

بررسی داده‌های سال ۲۰۲۵ بخش جمعیت سازمان ملل متحد نشان می‌دهد که جمهوری آفریقای مرکزی با اختصاص ۵۶.۲ درصد از جمعیت خود به افراد زیر ۱۸ سال، جوان‌ترین ساختار جمعیتی را در میان کشورهای بررسی‌شده دارد. پس از آن نیجر با ۵۳.۳ درصد، سومالی با ۵۳ درصد، مالی با ۵۲.۹ درصد و چاد با ۵۲.۷ درصد قرار گرفته‌اند.

از میان ۳۰ کشور و منطقه دارای بیشترین سهم جمعیت زیر ۱۸ سال، ۲۸ مورد در آفریقا قرار دارند و افغانستان و یمن تنها استثناهای این فهرست هستند. جمهوری دموکراتیک کنگو با ۵۲.۵ درصد، بوروندی با ۵۱.۴ درصد، موزامبیک با ۵۱.۱ درصد، آنگولا با ۵۰.۸ درصد و اوگاندا با ۵۰.۲ درصد از دیگر کشورهایی هستند که بیش از نیمی از جمعیت آن‌ها را کودکان و نوجوانان تشکیل می‌دهند.

در مقابل، کشورهای شرق آسیا روند متفاوتی دارند؛ کره جنوبی با ۱۲.۹ درصد، ژاپن و تایوان هرکدام با ۱۴ درصد و سنگاپور با ۱۴.۴ درصد، در میان کشورها و مناطق دارای کمترین سهم جمعیت زیر ۱۸ سال قرار گرفته‌اند. کاهش نرخ تولد در این کشورها با عواملی همچون هزینه بالای نگهداری کودک، فرهنگ کاری فشرده و تغییر نگرش نسبت به ازدواج و فرزندآوری ارتباط دارد.

ایران با سهم ۲۶.۳ درصدی جمعیت زیر ۱۸ سال در رتبه ۱۱۷ این جدول قرار گرفته و در محدوده میانی ساختار سنی کشورهای جهان جای گرفته است. این رقم فاصله قابل‌توجهی با کشورهای دارای جوان‌ترین جمعیت دارد، اما همچنان سهم جمعیت زیر ۱۸ سال بالاتری را نسبت به بسیاری از کشورهای اروپایی و شرق آسیا نشان می‌دهد.

تفاوت در ساختار سنی جمعیت به‌طور مستقیم بر نوع و میزان تقاضا برای خدمات شهری تأثیر می‌گذارد. شهرهایی که جمعیت کودک و نوجوان بیشتری دارند به شبکه گسترده‌تری از مدارس و امکانات ورزشی نیازمندند، در حالی که در شهرهای دارای جمعیت سالمند، منابع بیشتری به خدمات سلامت و زیرساخت‌های مناسب سالمندان اختصاص می‌یابد.